न्युजिल्याण्डको स्थानीय निर्वाचनमा मतदान गर्नुभयो ? कसले पाउँछ भोट हाल्ने अधिकार ? – New Zealand News Nepal (NZ News Nepal)

न्युजिल्याण्डको स्थानीय निर्वाचनमा मतदान गर्नुभयो ? कसले पाउँछ भोट हाल्ने अधिकार ?

   October 10, 2025  

न्युजिल्याण्डमा स्थानीय निकाय (काउन्सिल) निर्वाचनमा सहभागी हुन योग्य मतदाताले मतदान गर्न पाउँछन्। तर धेरैलाई अझै पनि आफू योग्य छ कि छैन भन्ने स्पष्ट जानकारी नहुन सक्छ। निर्वाचन आयोग (Electoral Commission) का अनुसार, आफ्नो  योग्यता (eligibility) सजिलै अनलाइनमार्फत जाँच गर्न सकिन्छ।

न्युजिल्याण्डमा आमनिर्वाचन, जनमत संग्रह र स्थानीय निकाय (काउन्सिल) निर्वाचनमा सहभागी हुनका लागि नागरिकहरूले निश्चित योग्यता पूरा गर्नुपर्ने हुन्छ। न्युजिल्याण्ड निर्वाचन आयोगका अनुसार, देशको लोकतान्त्रिक प्रणालीमा सहभागी हुन चाहने प्रत्येक नागरिक वा स्थायी आवासधारीले केही कानुनी शर्तहरू पूरा गरेपछि मात्रै मतदान गर्न पाउने व्यवस्था गरिएको छ।

व्यक्तिको उमेर कम्तीमा १८ वर्ष हुनुपर्छ, उनी न्युजिल्याण्डका नागरिक वा स्थायी आवास (Permanent Resident) हुनुपर्छ, र उनले न्युजिल्याण्डमा कम्तीमा एक वर्ष लगातार बसोबास गरेको हुनुपर्छ। साथै, मतदाताको नाम मतदाता दर्ता सूची (Electoral Roll) मा रहेको हुनुपर्नेछ।

आफू योग्य मतदाता हो कि होइन भनेर थाहा पाउनका लागि निर्वाचन आयोगले सञ्चालन गरेको वेबसाइट vote.nz मा गएर आफ्नो विवरण जाँच गर्न सकिन्छ। त्यहाँ आफ्नो नाम, ठेगाना र नागरिकता स्थिति अद्यावधिक गरेर मतदाता सूचीमा आफू दर्ता छ कि छैन भन्ने तुरुन्तै पुष्टि पाउन सकिन्छ।

निर्वाचन आयोगका अनुसार, यदि कसैको ठेगाना परिवर्तन भएको छ वा हालसालै स्थायी आवास पाएको छ भने, मतदान योग्य हुनका लागि मतदाता दर्ता (enrolment) अद्यावधिक गर्नु जरुरी हुन्छ। यसका लागि आयोगले हरेक निर्वाचनअघि देशभर “Check your enrolment” अभियान पनि सञ्चालन गर्ने गर्दछ।

अर्कोतर्फ, अस्थायी भिसा (Temporary Visa) मा न्युजिल्याण्डमा बस्ने विद्यार्थी, कामदार वा  Visit Visa मा रहेको व्यक्तिहरू भने स्थानीय वा आमनिर्वाचनमा मतदान गर्न अयोग्य ठहरिन्छन्।