फिफा विश्वकप विश्व फुटबलको सबैभन्दा प्रतिष्ठित प्रतियोगिता हो। न्युजिल्याण्डको राष्ट्रिय फुटबल टोली ‘अल ह्वाइट्स’ ले हालसम्म तीन पटक विश्वकपमा स्थान बनाउन सफल भएको छ। सन् १९८२ मा पहिलो पटक विश्वकपमा सहभागी बनेको न्युजिल्याण्डले त्यसपछि २८ वर्षको लामो अन्तरालपछि सन् २०१० मा पुनः विश्वकप खेल्यो। अब सन् २०२६ मा अमेरिका, क्यानडा र मेक्सिकोले संयुक्त रूपमा आयोजना गरिरहेको विश्वकपमा न्युजिल्याण्ड तेस्रो पटक सहभागी हुँदै नयाँ इतिहास रच्ने तयारीमा छ।
सन् १९८२ को स्पेन विश्वकप न्युजिल्याण्ड फुटबलका लागि ऐतिहासिक उपलब्धि थियो। कठिन छनोट यात्रा पार गर्दै पहिलो पटक विश्व फुटबलको सबैभन्दा ठूलो मञ्चमा पुगेको टोलीले ब्राजिल, सोभियत संघ र स्कटल्याण्डजस्ता बलिया टोलीसँग प्रतिस्पर्धा गर्नुपरेको थियो। न्युजिल्याण्डले स्कटल्याण्डसँग ५–२, सोभियत संघसँग ३–० र ब्राजिलसँग ४–० को हार बेहोरेको थियो। यद्यपि तीनवटै खेल गुमाए पनि स्टिभ सम्नर र स्टिभ वुड्डिनले स्कटल्याण्डविरुद्ध गोल गर्दै न्युजिल्याण्डका लागि विश्वकप इतिहासका पहिलो गोलकर्ताको कीर्तिमान बनाएका थिए। अंकविहीन रूपमा प्रतियोगिता समाप्त भए पनि विश्वकपमा पुग्नु नै त्यतिबेला न्युजिल्याण्डका लागि ठूलो सफलता मानिएको थियो।
त्यसपछि न्युजिल्याण्डले विश्वकपमा फर्किन २८ वर्ष कुर्नुपर्यो। सन् २०१० मा दक्षिण अफ्रिकामा आयोजित विश्वकपमा न्युजिल्याण्डले विश्व फुटबल जगतलाई चकित पार्ने प्रदर्शन गर्यो। समूह ‘एफ’ मा तत्कालीन विश्व विजेता इटाली, पाराग्वे र स्लोभाकियासँग परेको न्युजिल्याण्डले तीनवटै खेल बराबरीमा टुंग्यायो। स्लोभाकियाविरुद्ध विन्स्टन रिडको अन्तिम मिनेटको गोलले टोलीलाई विश्वकप इतिहासकै पहिलो अंक दिलायो। त्यसपछि इटालीसँग १–१ को बराबरी खेल्दै न्युजिल्याण्डले विश्व फुटबलकै ठूलो उलटफेरमध्ये एक नतिजा निकाल्यो। अन्तिम खेलमा पाराग्वेसँग गोलरहित बराबरी खेलेको न्युजिल्याण्ड तीन अंकसहित समूहमा तेस्रो स्थानमा रह्यो। नकआउट चरणमा पुग्न नसके पनि प्रतियोगिताभर अपराजित रहने एकमात्र टोली बन्न सफल भयो। विश्वकप जितेको स्पेनले समेत प्रतियोगितामा हार बेहोरेको थियो, तर न्युजिल्याण्डले एक खेल पनि गुमाएन।
अब सन् २०२६ को विश्वकप न्युजिल्याण्डका लागि नयाँ अवसर र ठूलो चुनौती बनेर आएको छ। विश्वकप इतिहासमा पहिलो पटक ४८ टोली सहभागी भएको यस संस्करणमा न्युजिल्याण्डले सहज रूपमा स्थान सुरक्षित गरेको थियो। टोली समूह ‘जी’ मा बेल्जियम, इरान र इजिप्टसँग परेको छ। समूह हेर्दा बेल्जियम सबैभन्दा बलियो टोली मानिए पनि इरान र इजिप्टविरुद्ध न्युजिल्याण्डले प्रतिस्पर्धात्मक प्रदर्शन गर्ने अपेक्षा गरिएको छ।
न्युजिल्याण्डले आफ्नो पहिलो खेल इरानविरुद्ध खेल्नेछ। त्यसपछि इजिप्ट र अन्तिम समूह खेलमा बेल्जियमसँग प्रतिस्पर्धा गर्नेछ। २०१० मा इटालीलाई रोक्दै विश्व फुटबललाई चकित बनाएको न्युजिल्याण्डले यसपटक पनि कुनै ठूलो टोलीविरुद्ध अप्रत्याशित नतिजा निकाल्न सक्ने आशा समर्थकहरूले गरेका छन्। टोलीमा अनुभवी खेलाडी र युवा प्रतिभाको राम्रो मिश्रण रहेको छ, जसले समूह चरण पार गर्ने सम्भावनालाई बलियो बनाएको छ।
१९८२ को टोलीले विश्वकपमा पुगेर इतिहास बनायो। २०१० को टोलीले विश्व फुटबलमा सम्मान कमायो। अब २०२६ को टोलीको लक्ष्य इतिहास र सम्मानभन्दा अगाडि बढेर पहिलो विश्वकप जित हासिल गर्नु र पहिलो पटक नकआउट चरणमा स्थान बनाउनु हो। यदि अल ह्वाइट्सले समूह चरण पार गर्न सफल भयो भने त्यो न्युजिल्याण्ड फुटबल इतिहासकै सबैभन्दा ठूलो उपलब्धि हुनेछ।
चार दशकभन्दा लामो विश्वकप यात्रामा न्युजिल्याण्डले संघर्ष, धैर्यता र आत्मविश्वासको उदाहरण प्रस्तुत गरेको छ। स्पेनमा हारको पीडा, दक्षिण अफ्रिकामा अपराजित रहने गौरव र उत्तर अमेरिकामा नयाँ सपना—यी तीनै अध्यायले न्युजिल्याण्ड फुटबलको विकास र महत्वाकांक्षालाई स्पष्ट रूपमा देखाउँछन्। अब सम्पूर्ण देशको नजर २०२६ विश्वकपमा छ, जहाँ अल ह्वाइट्सले आफ्नो सबैभन्दा ठूलो कथा लेख्ने प्रयास गरिरहेको छ।
