भारत र न्यूजिल्याण्डबीच पछिल्ला दुई वर्षमा कूटनीतिक आवागमन उल्लेखनीय रूपमा बढेको छ। दुबै देशका शीर्ष नेताहरू, मन्त्रीहरू र उच्च अधिकारीहरूले परस्पर भ्रमण गर्दै व्यापार, सुरक्षा, शिक्षा, विज्ञान–प्रविधि र सांस्कृतिक सम्बन्धलाई नयाँ दिशामा अघि बढाइरहेका छन्। यी पटक–पटक भएका भेटघाटहरूले द्विपक्षीय सम्बन्धलाई इतिहासकै सबैभन्दा सक्रिय चरणमा पुर्याएको कूटनीतिक विश्लेषकहरू बताउँछन्।
२०२४ को अगस्तमा भारतकी राष्ट्रपति द्रौपदी मुर्मूले न्यूजिल्याण्डको भ्रमण गरेपछि सम्बन्धमा नयाँ मोड आएको मानिन्छ। उनको तीनदिने भ्रमणमा उनले गभर्नर–जनरल, प्रधानमन्त्री क्रिस्टोफर लक्सन तथा विभिन्न क्षेत्रका प्रतिनिधिहरूसँग भेटघाट गरिन्। यो भ्रमणले सांस्कृतिक र जनस्तरको सम्बन्धलाई बलियो बनाएको मात्र होइन, सुरक्षा र विज्ञान–प्रविधि क्षेत्रमा सहकार्यका ढोकाहरू पनि खोलेको थियो।
२०२५ को मार्चमा न्यूजिल्याण्डका प्रधानमन्त्री क्रिस्टोफर लक्सन भारतको औपचारिक भ्रमणमा गएका थिए। यो भ्रमण दुई देशबीचको व्यापारिक साझेदारीका लागि ऐतिहासिक मानिन्छ, किनकि यही अवसरमा दुवै देशले व्यापक मुक्त व्यापार सम्झौता (FTA/CECA) वार्ता शुरू गर्ने घोषणा गरेका थिए। लक्सन र भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीबीच भएका छलफलले रक्षा सहयोग, नवीकरणीय ऊर्जा, खेलकुद, शिक्षा तथा प्रविधिमा सहकार्य विस्तार गर्न सहमति प्रकट गरियो।
यसैबीच, २०२५ को मे महिनामा न्यूजिल्याण्डका उपप्रधानमन्त्री तथा विदेश मन्त्री विन्सटन पीटर्स भारत भ्रमणमा पुगे। उनले भारतीय विदेशमन्त्री एस. जयशंकरसँग रणनीतिक विषयमा विस्तृत छलफल गरे। दुई देशबीच सुरक्षा, आर्थिक साझेदारी, विज्ञान–प्रविधि तथा खेल क्षेत्रका नयाँ एजेन्डाहरू अघि सारिएकाले यो भ्रमणलाई कूटनीतिक रूपमा अत्यन्तै महत्त्वपूर्ण मानिएको छ।
२०२५ कै मे महिनामा भारतका विदेश मन्त्रालयका राज्य मन्त्री पवित्रा मार्गरिता न्यूजिल्याण्डमा तीनदिने भ्रमणमा आए। उनले उच्च–स्तरीय सरकारी भेटघाट, व्यवसायिक सम्मेलन तथा भारत–न्यूजिल्याण्ड बिजनेस काउन्सिल (INZBC) का कार्यक्रमहरूमा सहभागी भई व्यापार, लगानी, शिक्षा र सांस्कृतिक सम्बन्धका विषयमा गहन छलफल गरिन्। यसले व्यापारिक समुदायबीच विश्वास र उत्साह बढाएको बताइन्छ।
यसै समयको अर्को चर्चित गतिविधि भनेको न्यूजिल्याण्डका व्यापार तथा कृषि मन्त्री टड म्याक्ले (Todd McClay) को बारम्बार भारत भ्रमण हो। उनले पछिल्ला दुई वर्षमा पाँचभन्दा बढी पटक भारत यात्रा गर्दै व्यापार, वन–उद्योग, कृषि, निर्यात विस्तार तथा FTA वार्तामा सक्रिय भूमिका निभाउँदै आएका छन्। हालैको भ्रमणमा उनी भारतीय समकक्षीसँग उच्च–स्तरीय व्यापार वार्तामा सहभागी हुँदा दुवै देशबीचको आर्थिक साझेदारीलाई अझ दिगो बनाउन महत्वपूर्ण प्रगति भएको बताइन्छ।
यी सबै भ्रमणहरूले भारत–न्यूजिल्याण्ड सम्बन्धलाई अभूतपूर्व गतिमा अघि बढाइरहेका छन्। व्यापारिक समझदारीदेखि लिएर रक्षा सहयोग, शिक्षा, प्रविधि र जनस्तर सम्बन्धसम्म, सबै क्षेत्रमा नयाँ ऊर्जा मिसिएको छ। आगामी वर्षहरूमा मुक्त व्यापार सम्झौता तथा रणनीतिक सहकार्यलाई अन्तिम रूप दिने अपेक्षा उच्च छ, जसले दुवै देशका नागरिक र व्यवसायिक क्षेत्रलाई प्रत्यक्ष फाइदा पुर्याउनेछ।
